Đậm đà hương vị Ba khía muối

Ba khía – một trong những sản vật nổi tiếng của vùng sông nước Cà Mau. Nếu một ai đã từng thưởng thức chắc chắn sẽ có thêm lý do để lưu luyến vùng đất xinh đẹp địa đầu cực nam Tổ quốc.

Ba khía thuộc loài giáp xác, có hình dáng và kích cỡ giống như cua đồng, nhưng sống chủ yếu ở môi trường nước lợ như vuông, cửa sông, kênh, rạch đổ ra biển.  Trên mai có ba khía nên cái tên cũng được đặt theo đó. Những cánh rừng ngập mặn ở Cà Mau chính là vương quốc để Ba khía sinh sống nhưng ba khía Rạch Gốc (huyện Ngọc Hiển) là ngon nhất, bởi nơi đây có đầy đủ điều kiện như nguồn nước và môi trường sống để Ba khía sinh sôi và phát triển. Bên cạnh đó, nhiều người lại cho rằng, Ba khía Rạch Gốc ăn trái của cây mấm đen nên có nhiều gạch son, thịt chắc và ngọt, khi ăn có thể cảm nhận được mùi vị thơm ngon đặc biệt hơn so với những nơi khác.

Mùa Ba khía bắt đầu từ khoảng tháng 7, tháng 8 âm lịch hàng năm, nhưng ngày hội Ba khía thật sự là tháng 10, tháng 11 âm lịch, mùa nước biển lên cao và đây là mùa của trái mấm rụng xuống.  Những đêm tối trời, Ba khía rời khỏi hang bò lên các chang đước, gốc mắm, những bãi ven bờ để sinh sản.  Vào ngày hội, Ba khía nhiều hơn các ngày khác khi đó Ba khía bám dính vào nhau ở các gốc cây, người bắt Ba khía có thể dùng tay gạt một cái là Ba khía rớt xuống.  Nếu du khách có dịp về Cà Mau trong mùa Ba khía hội, hãy thử trải nghiệm một lần đi soi Ba khía ban đêm với người dân địa phương. Cảm giác khi chộp được Ba khía rất phấn khích bởi muốn bắt được nó phải nhanh tay trước khi nó kịp biến mất vào trong hang hay lẫn vào trong rễ đước.

Xa xưa, Ba khía là món ăn bình dị, gần gũi trong cuộc sống của người dân Cà Mau, giá trị kinh tế không cao và chỉ có một cách chế biến là muối làm mắm (hay còn gọi là ba khía muối). Nhưng ngày nay, do nhu cầu ẩm thực của thực khách, ba khía được các đầu bếp chế biến thành nhiều món ngon phong phú, vừa hấp dẫn vừa lạ miệng và ngon không kém như: Ba khía rang muối, ba khía luộc xả, ba khía rang me, ba khía chiên nước mắm….

Ba khía luộc

Đối với dân sành ăn, ba khía ngon nhất vẫn là ba khía muối. Cách thưởng thức hấp dẫn, độc đáo là ăn ba khía với cơm nguội, đặc biệt trộn cơm vào những chiếc mai đầy gạch son thì tuyệt nhất. Cái vị ngọt của cơm nguội hòa với cái vị mặn mặn của ba khía cùng với cái bùi bùi của gạch son thì không có gì có thể sánh bằng.

Để làm được ba khía muối ngon, ba khía sau khi bắt về, rửa sạch bùn đất và cho vào nước muối đậy kín lại, khoảng 5 ngày là ăn được. Độ ngon của con ba khía  tùy thuộc vào độ mặn của nước muối, nếu muối lạt quá thì ba khía sẽ bị hư, mặn quá thì không ngon. Ba khía muối ngon nhất là khi bẻ ngoe, thịt còn đầy và vẫn giữ được màu sắc như khi còn sống. Còn ngoe trống là ba khía muối lâu ngày bị mất thịt.

Khi ăn, người ta vớt Ba khía ra, rửa với nước ấm để làm giảm độ mặn, sau đó tách mai, bẻ thành những miếng vừa ăn, rồi cho tỏi, ớt, chanh, đường vào trộn đều để một thời gian cho thấm là ăn được. Có thể ăn kèm Ba khía muối với xoài xắt sợi, khế chua, rau răm….

Ba khía muối

Cái độc đáo của Ba khía muối chính là sự hoà quyện của muối mặn, vị chua của chanh, vị ngọt đường, vị cay của ớt và vị nồng của tỏi sẽ khiến thực khách ngất ngây.  Đến Cà Mau, du khách có thể thưởng thức món ngon này ở các nhà hàng hay tại các điểm du lịch cộng đồng. Với những ai đã từng thưởng thức chắc chắn sẽ không bao giờ quên được hương vị Ba khía muối đậm đà, ăn một lần rùi nhớ mãi. Cũng giống như sự chân tình, hào sảng của tình đất tình người dân xứ biển Cà Mau luôn luôn đậm tình, lưu luyến đối với du khách phương xa.

      Bài và ảnh: Kiều Trang

Bài viết cùng chuyên mục:
Trái giác – sản vật cực nam
Đến Cà Mau nhất định phải thử cá thòi lòi nướng muối ớt
Đưa ẩm thực Cà Mau trở thành sản phẩm du lịch đặc trưng
Văn hóa ẩm thực góp phần quan trọng trong xây dựng thương hiệu điểm đến du lịch Cà Mau